19 ) مولانا الشيخ سليمان بن عبد اللّه بن على بن حسن بن احمد بن يوسف بن عمار البحرانى الماحوزى المعروف بالمحقق البحرانى [ 1075 - 1121 ه . ق ] : « 1 » در لؤلؤة البحرين مسطور است كه : « مولد و مسكن شيخ سليمان ، قريهء دونج بود كه از قراى ثلاثهء ماحوز است لكن او در قريهء « بلاد قديم » از بحرين ساكن شد و همان‌جا وفات يافت . رياست بلاد بحرين در زمان او به‌سوى او منتهى شد . و شيخ مذكور را ديده‌ام در وقتى كه به عمر ده‌سالگى يا كمتر بودم . و ايضا شيخ يوسف [ بحرانى ] آورده كه به خط شيخ سليمان مذكور يافته‌ام ، نوشته بود كه ولادت من در شب پانزدهم رمضان سنهء يك‌هزار و هفتاد [ 1070 ] هجرى واقع شد و قرآن مجيد را در عمر هفت‌سالگى حفظ كرده‌ام و چون ده‌ساله شدم شروع به تحصيل علوم نمودم و پيوسته مشغول تحصيل و كسب كمال بوده‌ام تا وقت تحرير اين كلام كه سنهء يك‌هزار و نود و نه [ 1099 ] هجرى است » . انتهى . و ايضا آورده كه تلميذش شيخ عبد اللّه بن صالح بحرانى گفته است كه شيخ مذكور در حفظ علوم و دقت نظر و سرعت جواب در مناظرات و طلاقت لسان ، اعجوبهء زمان بود . گاهى مثل او احدى را نديدم و ثقه و ضابط در نقل احاديث و پيشواى عصر و يكتاى دهر خود بود . جميع علماى زمان ، اذعان علم او نمودند و ساير حكماى دوران اقرار به فضل او دارند . جامع جميع علوم و علامهء جميع فنون و حسن التقرير و عجيب التحرير و خطيب و شاعر ماهر و فصيح الكلام بود و بااين‌همه ، غايت انصاف را كار مىفرمود . و اعظم علوم او علم حديث و رجال و تاريخ بود . شيخ عبد اللّه مذكور گويد من تحصيل علم حديث از او نمودم و نسبت تلمذ به خدمت او داشتم . مرا تربيت نمود و مقرب خود گردانيد و به خدمت خود جا داد و از جملهء اقران من مرا اختصاص به خود بخشيد . وفاتش در هفتم رجب سنهء يك‌هزار و يك‌صد و بيست [ 1120 ] هجرى در مسكن او كه قريهء « بلاد قديم » از بحرين بود واقع شد درحالىكه عمرش قريب به پنجاه سال بود ، و او را از آنجا به‌سوى قريهء « دونج » بالجيم بعد النون كه از قريه‌هاى ماحوز - بالحاء المهملة و الزاء المعجمة - از بحرين است نقل كردند زيراكه او از اهل آنجا بود ، در مقبرهء شيخ ميثم بن المعلى كه جد شيخ ميثم بحرانى مشهور است دفن كردند . باز شيخ يوسف بحرانى مىفرمايد كه به اعتبار فاصله ميان تاريخ ولادت شيخ سليمان و تاريخ وفاتش كه مذكور رشد ظاهر مىشود كه مدت عمرش چهل و چهار سال و تقريبا ده ماه بود . پس تلميذش كه مدت عمرش قريب پنجاه سال گفته است مشهور كرده است و بر تاريخ ولادتش مطلع

--> ( 1 ) . طبقات اعلام الشيعة ، ص 321 ، لؤلؤة البحرين ، ص 8 ، علماء البحرين ، ص 77 .